- Medine-i Münevvere’de ilk ezânı, Bilâl-i Habeşî okudu.
– İlk düzenli orduyu kuran, ilk tâlimi, ilk askerî eğitimi yaptıran, Hazret-i Ömer’dir.
– İlk para bastıran, gümrük vergisi alan, nüfus sayımını yaptıran ve hicrî takvimi uygulayan, Hazret-i Ömer’dir.
– Vilâyetlere ilk resmî kadı yollayan ve sınır karakolu kurduran, Hazret-i Ömer’dir.
– Çocukların eğitimi için ilk defa tedrisat programı yapan Hazret-i Ömer’dir.
– Mushaf-ı şerîfi ilk çoğaltıp dağıtan Hazret-i Osman’dır.
– İlk İslâm valisi, Yemen Valisi Bâzân’dır.
– İlk İslâm Kadısı, Necran bölgesine Hazret-i Ali’dir.
– Kur’ân-ı Kerîmin yanlış okunmasını engelleyen işaretleri koyan, Haccâc bin Yûsuf’tur.
– Kur’ân-ı Kerîm’e ilk noktalama işaretleri koyan, Yahya bin Ya’mer’dir.
– İlk düzenli posta teşkilatı, Hazret-i Muâviye zamanında kurulmuştur.
– İlk minare, Hazret-i Muâviye devrinde Amr bin As’ın yaptırdığı Fustat (Kahire) şehrinde’dir.
– İlk mihrap, Hazret-i Muâviye devrinde Şam Emevî Câmii’nde yapıldı.
– İlk kütüphâne, Hazret-i Muâviye devrinde yapıldı.
– İlk kütüphâne memuru, Hâlid bin Yezîd’dir.
– Kıraat ilmi üzerine ilk kitap yazan, Basra’da Hârun bin Mûsâ el-Âver’dir.
– İlk İslâm tarihçisi, İbni İshâk’tır.
– İlk İslâm tarihi yazan, Ebû Müsel Eş’arî’dir.
– İlk devletler hukuku kitabı,İmâm-ı Muhammed’in Siyer-i Kebîr’idir. Bunu Serahsî şerh etti.
– İlk Câmi, Kuba Mescidi’dir.
– İlk Cumâ namazı, Kuba Mescidi’nde kılındı.
– Müslümanların ilk başşehri, Medine-i Münevvere’dir.
– İlk seriyye emîri, ilk defa “Emîr-ül müminin” diye hitap edilen ve ilk ganimet alan kumandan, Abdullah bin Cahş’dır.
– İlk gazâ, Bedir Gazâsı’dir.
– Bedir’de ilk şehit, Mihca’dır.
– Uhud’da ilk şehit, Abdullah bin Amr’dır.
– İlk vakıf, Peygamber Efendimizin kendi mülkü olan 7 hurmalıktır.
– Habeşistan’a ve Medine’ye zevcesiyle ilk hicret eden sahâbi, Ebû Seleme’dir.
– İlk yazılı antlaşma, Hicrî 1. yılda Yahudilerle yapıldı.
– Komutanlara ilk toprak, Peygamber Efendimiz tarafından Temim-i Dârî Radıyallahü anha verildi.
– Kâbe’ye karşı ilk namaz, vahiy üzerine Mescid-i Kıbleteyn’de kılındı.
– Resûlullahın ilk halîfesi, Hazret-i Ebû Bekir’dir.

-Kur`an- Kerim`in ilk Türkce tercümesinin 4/11. yüzyilda yapildigi tahmin edilmektedir.Selman-i Farisi , Peygamberimizin izni ile fatiha suresini farscaya cevirmis ve Iranlilara göndermistir.Kur`an`i Kerim`in dili arapcadir. Kureys lehcesi üzerine indirilmistir.
91-Kur`an`i Kerim`in yarisi ve ücte biri handi surenin ayetinde biter?
-Kur`an`i Kerim`in ilk yarisi, Kehf suresinin 19.ayetindeki“ve`l-yetelettaf“ lafzinin „ f“ harfinde biter.Kur`an-i Kerim`in ücte biri Tevbe suresinin 100. ayetinin basi, ikinci ücte biri Suara suresinin 100 veya 101 ayetlerinin basi , diger ücte biri ise kalan kismidir.
92- Kur`an`a dayanan ve Kur`an`a hizmet eden ilimlere ne denir
-Umumu`l-Kur`an (Kur`an ilimleri) denir.Esbababu`n-Nuzül,Aksamü`l-Kur`an, Fevahihu`s_Süver, Garibü`l-Kur`an, Irabü`l_Kur`an, Mecazü`l_Kur`an, Mübhematü`l_Kur`an, Müskilu`l-Kur`an, tecvid, Tenasubü`l-Ayi ve`e-süver, Vakf ve Ibtida gibi.
93-Kur`an- Kerim`okuyus sekillerinin ismini söyleyiniz?
-Kur`an`i Kerim okuyus sekiller:3, Tahkik(agir okuyus), Tedvir(Orta okuyus), Hadr(Suratli okuyus).
94-Kur`an-i Kerim ayetleri neden bahseder?
-Kur`an-i Kerimde 1000 emir, 1000 nehiy, 1000 vaid, 1000 ahbar ve kissalar 1000 emsal ve ibretler, 500 haram ve helal tebyini, 1000 dua ve tessbih , 66 ayet Nasih ve mensuhtur.
95-Kuràn – i Kerim nerede indi ve nerede tamamlandi?
-Kur`an 610 yili Ramazan ayi kadir gecesinde Mekke `de Hira`da indi, 632 yiliVeda haccinda Arafatta tamamlandi.
96-Müfessir ne demektir?
-Kur`an-i Kerim´in manasini aciklayan , yorumunu yapan ve bu maksatla kitap yazan alimlere verilen isimdir.Ilk müfessir Hz.Peygamber (s.a.v) Efendimizdir.
97-Tefsir ne demektir?
-Müskil olan lafizdan murat edilen seyi kesfetmektir.
98-Tilavet ne demektir?
-Bir seyi pesi pesine ara vermeden okumak karsiliginda kullanilir.Ancak, tilavet denince daha cok Kur`an- Kerim okuma anlasilir.Kur`an tilaveti sona erince Yüce Allah`i tasdik anlamina gelen „sadakallahulazim“ denilmelidir.
99-Kur`an-i Kerim de insan haklarindan örnek verirmisiniz?
-Yasama hakki, inanma hakki, düsünme hakki, düsündügünü ifade etme, özel hayatin korunmasi, yerlesme ve seyahat hakki, evlenme ve yuva kurma hakki.
100-Peygamberimizi tanitan kitaplar nelerdir?
-Kuràn- Kerim, Hadis kitaplari,Delail kitaplari,Megazi kitaplari,Islam tarihi,Semail kitaplari.
101-Kuràn- Kerim`in yazi malzemesi ne idi?
-Kur`an-i Kerim`in yazi malzemesi:Derilere, kemiklere, tas parcalarina,hurma kabuklarina yazilip en emin yerlerde hürmet ve itina ile muhafaza edilirdi.
102-Peygamberimize vahiy geldiginde ne yapardi?
-Inen ayetleri ezberlemek,anlatip teblig etmek,aciklamak ve yorumlamak,tatbik ve icra etmek.
103-Kur`an-i Kerim`i Mekke de ilk kez okuyan kimdir?
-Abdullah bin Mesud(r,a)
104-Kur`an-i Kerim`e göre insanlar ve cinler nicin yaratildi ve insanin yer yüzündeki konumu nedir?
-Insanlar ve cinler yalniz Allah`a kulluk etmelri icin yaratildive insan yer yüzünde Allah`in halifesidir.
105-hangi surenin basinda Besmele yoktur ve hangi sure de iki Besmele vardir?
-Tevbe suresinde yoktur ve Necm suresinde iki Besmele vardir.
106-Fatiha suresinde sapanlar ve gazaba ugrayanlar olarak nitelenenler kimlerdir?
-Sapanlar; Hristiyanlardir ve gazaba ugrayanlar ise Yahudilerdir.
107 Tefsir çeşitleri kaçtır ve nelerdir?
-Tefsir çeşitleri ikidir;
a- Rivayet tefsiri : Ayet ve hadislerle açıklama yapılan tefsirlerdir.
b- Dirayet tefsiri : Ayet, hadis ve akli, felsefi, güncel yorumlarla yapılan tefsirdir.
108 – Ayeti celilelerin mana ve ilahi işaretlerini, insan aklının imkanı ölçüsünde yapılan tercümelere ne ad verilir?
-Meal adı verilir.
109- Allah (c.c.)’ın va andi?
-Kur`an 610 yili Ramazan ayi kadir gecesinde Mekke `de Hira`da indi, 632 yiliVeda haccinda Arafatta tamamlandi.
96-Müfessir ne demektir?
-Kur`an-i Kerim´in manasini aciklayan , yorumunu yapan ve bu maksatla kitap yazan alimlere verilen isimdir.Ilk müfessir Hz.Peygamber (s.a.v) Efendimizdir.
97-Tefsir ne demektir?
-Müskil olan lafizdan murat edilen seyi kesfetmektir.
98-Tilavet ne demektir?
-Bir seyi pesi pesine ara vermeden okumak karsiliginda kullanilir.Ancak, tilavet denince daha cok Kur`an- Kerim okuma anlasilir.Kur`an tilaveti sona erince Yüce Allah`i tasdik anlamina gelen „sadakallahulazim“ denilmelidir.
99-Kur`an-i Kerim de insan haklarindan örnek verirmisiniz?
-Yasama hakki, inanma hakki, düsünme hakki, düsündügünü ifade etme, özel hayatin korunmasi, yerlesme ve seyahat hakki, evlenme ve yuva kurma hakki.
100-Peygamberimizi tanitan kitaplar nelerdir?
-Kuràn- Kerim, Hadis kitaplari,Delail kitaplari,Megazi kitaplari,Islam tarihi,Semail kitaplari.
101-Kuràn- Kerim`in yazi malzemesi ne idi?
-Kur`an-i Kerim`in yazi malzemesi:Derilere, kemiklere, tas parcalarina,hurma kabuklarina yazilip en emin yerlerde hürmet ve itina ile muhafaza edilirdi.
102-Peygamberimize vahiy geldiginde ne yapardi?
-Inen ayetleri ezberlemek,anlatip teblig etmek,aciklamak ve yorumlamak,tatbik ve icra etmek.
103-Kur`an-i Kerim`i Mekke de ilk kez okuyan kimdir?
-Abdullah bin Mesud(r,a)
104-Kur`an-i Kerim`e göre insanlar ve cinler nicin yaratildi ve insanin yer yüzündeki konumu nedir?
-Insanlar ve cinler yalniz Allah`a kulluk etmelri icin yaratildive insan yer yüzünde Allah`in halifesidir.
105-hangi surenin basinda Besmele yoktur ve hangi sure de iki Besmele vardir?
-Tevbe suresinde yoktur ve Necm suresinde iki Besmele vardir.
106-Fatiha suresinde sapanlar ve gazaba ugrayanlar olarak nitelenenler kimlerdir?
-Sapanlar; Hristiyanlardir ve gazaba ugrayanlar ise Yahudilerdir.
107 Tefsir çeşitleri kaçtır ve nelerdir?
-Tefsir çeşitleri ikidir;
a- Rivayet tefsiri : Ayet ve hadislerle açıklama yapılan tefsirlerdir.
b- Dirayet tefsiri : Ayet, hadis ve akli, felsefi, güncel yorumlarla yapılan tefsirdir.
108 – Ayeti celilelerin mana ve ilahi işaretlerini, insan aklının imkanı ölçüsünde yapılan tercümelere ne ad verilir?
-Meal adı verilir.
109- Allah (c.c.)’ın varlığını ve birliğini, doğmadığını ve diğer özelliklerini özlü bir
şekilde anlatan ve buna kısaca Tevhit suresi denilen surenin adı nedir?
-İhlas suresi
110- Peygamber efendimiz (s.a.v.)’in 13 yıllık Mekke döneminde ve 10 yıllık Medine hayatında Kur’ân’ı Kerim’in tamamı indirilmiştir. Mekke ve Medine yaşantısında bildirilen surelere verilen isim nedir?
– Mekke döneminde inen surelere MEKKİ, Medine döneminde inen surelere MEDENİ sure adı verilir.
111-Kur`an- i Kerim hakkinda batili bilim adamlari hayranliklarini gizlemeyip nasil itiraflarda bulunmuslardir ?
-Dünyanin meshur ediplerinden olan Goethe (1749-1832), Bati –Dogu Divani adli eseinde söyle diyor : « Kur`an`in icinde pekcok tekrarlar vardir. Onu okudugumuz zaman , bu tekrarlar bizi usandiracak saniliyor, fakat biraz sonra bu kitap bizi kendisine cekiyor.Bizi hayranliga ve sonunda büyük saygiya götürüyor. »
-Prof.Edward Monte ; »Allah`in birligini en temiz, en yüksek , en kutsal ve inandirici ve baska hicbir din kitabinin üstün gelemeyecegi bir dil ile anlatan kitap , Kur`an`dir.2 demektedir.
-Gaston Kar : »Islam dininin kaynagi olan Kur`an`da cihan medeniyetinin dayandigi bütün temeller bulunmaktadir. O kadar ki, bu gün bizim medeniyetimizin Kur`an´in bildirdigi temel kurallardan kuruldugunu kabul etmemiz gerekir. » demektedir.
-Prof.Cariyle : »Kur`an okundukca onun alelede, gelisi güzel bir edebi ses olmadigini hemen hissedersiniz.Kur`an , kalpten ngelen ve baska kalplere hemen nüfuz eden bir eserdir.Diger bütün eserler bu muazzam eser yaninda cok sönük kalir.Kur`an`in göze carpan ilk karekteri onun dogru ve mükemmel bir yol gösterici, dürüst bir rehber olmasidir.Iste bence Kur`an`in en büyük meziyeti budur.Bu meziyet diger bir cok meziyetlere de yol acmaktadir. » diyor.(Yeni Rehber Ansiklopedisi, cilt 12, sahife :280)
Beserin derdine dermen olur ancak Kur`an,
Onsuz artik canavardandan da beterdir insan.
Mehmet Akif ERSOY
Ben yasadigim müddetce Kur`an`in bendesiyim,
Ben Muhammed Mustafanin yolunun tozuyum.
Mevlana
Inmemistir hele Kur`an sunu hakkiyle bilin,
Ne mezarlikta okunmak ne de fal bakmak icin.
Ehmet Akif ERSOY
112-Kur`an-i Kerim`de ilk 5 surenin adlari nelerdir?
-Fatiha, Bakara, Ali Imran, Nisa, Maide.
113-Kur`an-i Kerim`de hangi hayvanlarin ismiyle sure bulunmaktadir?
-Ankebut(Örümcek)-Bakara(Inek)-Fil-Neml(Karica).
114-Abdetsiz bir kimse ezbere Kur`an okuyabilir mi?
-Abdestsiz bir kimse ezbere Kur`an okuyablir. Ancak abdestsiz Kur`an`a el sürülmez.Fakat ayri bir kap veya kilif ile tutulabilir.
115-Cünüp olan kimsenin yapmasi haram olan seyler nelerdir?
-Namaz kilmak, Kur`an okumak,Kur`an`a el sürmek, camiye girmek, Ka`be yi tavaf etmek.
116-Ayhali ve lohusa olan kadinlara haram olan seyler nelerdir?
-Namaz kilmak, Oruc tutmak,Kur`an okumak, Kur`an´a el sürmek,Camiye girmek, Ka´be`yi tavaf etmek, Cinsel iliski de bulunmak.
117-Kardes olan Peygamberin isimlerini söyleyiniz?
-Hz.Harun-Hz.Harun
118-Baba ogul Peygamber olanlarin isimlerini söyleyiniz?
-Hz.Ibrahim-Hz.Ismail,Hz.Ishak
-Hz.Ishak-Hz.Yakup
-Hz.yakup-Hz.Yusuf
-Hz.davud-Hz.Süleyman
-Hz.Zekeriya-Hz.Yahya.
119-Hizip ne demektir?
-Kur`an`in her 5 sahifesinden birine hizip denir.Bir cüz icinde 4 hizip vardir.
120-Kur`an-i Kerim`in özellikleri nelerdir?
-Kuràn-i KerimPeygamberimize vahyedilmistir.
-Tevatür yoluyla nakledilmistir.
-Kur`an Mushaf halinde yazilmistir.
-Kur`an`in manasi gibi lafzida ilahidir.
121-Müslümanlar tarafindan okunan kiraat hangisidir?
-Hafs rivayetinden Asim kiraati, müslümanlar tarafindan (büyük cogunlugu) okunan kiraattir.Imam Asim 127/744.Ravileri:Ebu Bekr, Su`be ve Hafs.
122-Kur`an`in temel gayesi nedir?
-Kur`an`in temel gayesi; Insanlari Allah`a ve ahiret gününe inanmaya ve salih amel islemeye cagirmaktir.
123-Tehaddi ne demektir?
-Cahiliye dönemi araplarinin benzerini getirmekten aciz birakma isine ICAZ, ve meydan okuyusu da TEADDI denmektedir.
124-Kuràn`in üslubu nasildir?
-Kuràn arapca bir kitaptir.Kur`an olaylari ziddi ile vererek , insanlara mükayese etme imkani saglar.Kur`an , okuyucusunu zaman icinde ahirete götürürken , birden dünya ile irtibatini saglar.
125-Besmelenin dini hükmü nedir?
-sünnet
126-Besmele, eski ümmetlerinde bildikleri ve kullandiklari bir ifadedir.Kuràn-i Kerim bu konuda Hz.Muhammed(s.a.s)`den önce iki Peygamberin besmelesini örnek veriyor.Bu Peygamberler kimlerdir?
-Hz.Nuh-Hz.Süleyman
127-İstiaze ne demektir?
-Euzu çekmek,“Euzü billahi minesseytanirracim“ demektir.Istiaze keulimesi, siginma, baglanma , güvenme ve krunma isteme anlamlarina gelir.
128-Kur`an `da hukuk alanlarindan daha cok ayet bulunan hukuk alaninin adi nedir?
-Aile hukuku.
129-Kur`an-i Kerimde uzun müddet peygamberlik yaptigi halde cok az insanin hidayetine vesile oldugu kendi oglu ve hanimi bile iman etmeyip müsrik olarak öldügü, putperes kavminin cesitli baskilarina uzun zman sabreden ulü`l-azm peygamber kimdir?
-Hz.Nuh.
130-Bakara sure.116 . ayette ifade edildigi üzere, „Allah cocuk edindi“ diyerek Allah`a cirkin sekilde iftira edenler, kimleri Allah`in cocugu olarak iddia etmislerdir?
-Yahudiler Hz.Uzeyr`i, hiristiyanlar Hz.Isa`yi, mekkeli müsrikler melekleri.
131-Kur`anın dört temel terimi nelerdir?
İlah, Rab, Din ve İbadet.
132-Kur`an-i Kerim`de egitimle ilgili kavramlar nelerdir?
-Rab, Fitrat,Ilim ve Ta`lim(bilgi ve ögretme)
133-Kuràn-i Kerim ile ilgili bazi kavaramlar nelerdir?
a)Kur`an ile ilgili kavramlar:Ayet, sure,cüz,mushaf
b)Kuràn`in okunmasi ile ilgili kavramlar:Tecvid,mukabele,hatim, hafizlik.
c)Kur`an`in anlasilmasina yönelik kavramlar:Meal, tefsir
134-Hz.Peygamberin (sas)vahyi alis sekilleri yani vahyin mertebeler kac sekilde olmustur?
-6 sekilde olmustur:
a)Alti ay süren( sas ) rüyalar seklinde gerceklesmistir
. b)Uyanikken melek görünmeksizin vahyi peygamberin kalbine ilka buyurmasi ile gerceklesir.
c)Melek insan suretinde temessül etmesi ile gerceklesir. (Örnek:Sahabeden Dihye suretinde gelmistir.)
d)Melek can sesine benzer bir surette hitap ederki en zor olani buydu.
e)Cebrail asli suretinde görünmüstür.
d)Miracta oldugu gibi, Allah`dan vahiy vasitasiz olarak olmustur.
135-Mukatat-i Süverkac sürenin basinda gecer?
-29 sürenin basinda gecen 14 harftir.Ikisi Medine`de 14`ü ise Mekki sürelerde gecer.Mütesabih olan bu harflerin dikkat cekmek, remiz, sifre, süre isimleri ve Hz.Peygamber (Sas) ile Allahü Teala arasinda bir sir oldugunu Islam Alimleri belirtmislerdir.
136-Peygamberimizin en büyük mucize nedir?
-Kur`an en büyük mucizesidir.Kur`an-i Kerim 42 vahiy katibi tarafindan yazilmistir.En meshurlari Mekke de Abdullah b.Sa`d Medine de iseÜbey Ibni Kab`dir.Kur`an ayetleri kagit, bez, deri parcalari, tas, tugla, kürek kemikleri üzerine yazilmistir.
137-Evi ilk vakif olan sahabe kimdir?
-Erkam bin Ebi`l-Erkam
138-Islam`da ilk ögretmen olan sahabe kimdir?
-Mus`ab bin Umeyr
139-Cebrail Aleyhisselamin, sekline girdigi sahabe kimdir?
-Dihye-i Kelbi
140-Tevratta Resulullah`in alametlerini görüp müslüman olan sahabenin ismi medir?
-Abdullah bin Selam.
141-Daragacinda ilk namaz kilan sahabi kimdir?
-Huzeyfe bin Yeman
142-Kur`an-i Kerim`in icine aldigi hükümler nelerdir ve kac kisma ayrilir?
-Kur`an-i Kerim`in icine aldigi hükümler ;Ibadetler,muameleler ve cezalar olmak üzere üce ayrilir.
143-Kur`an-i Kerim` de yer alan keffaretlerkac tanedir?
-Kur`an- Kerim` de yer alan keffaretler 3 tanedir.
a)Yemin keffareti:el-Maide:5/89
b)Katil keffareti :en-Nisa:4/92
c)Zihar keffareti :Mücadele:58/1-4
144-Hz.Osman (r.a) tarafindan degisik vilayet merkezlerine gönderilen nüshalardan bir tanesi ülkemizde nerede bulunmaktadir?
-Istanbul Topkapi müzesinde
145-Kur`an-i Kerim insani degerlendirirken insani nasil ele alir?
-Kur`an- Kerim insani degerlendirirken ; onu, aile, cemiyet, ahlak, sosyal hayat ve bütün bir kültür ortami icinde ele alir.Ayni zamanda insan hayatina tesir eden maddi ve manevi amillere de gerekli önemi verir.
146-Kur`an –i Kerim toplanirken komisyon tarafindan Kur`an sahifeleri hangi lehce esas alinarak bir raya toplandi.
-Mekke lehcesi.
147-Kur`an`in anlami ne demektir?
-Kur`an ;Allah`in son Kitabina özel ad olmustur. Anlami;Okumak, toplamak ve bir araya getirmek demektir.Ilk inen ayetler , insanlari okumaya, yazmaya ve arastirmaya cagirmasi ilim icin büyük tesvik mesaji tasir.Kur`an Cenab-i Hak tarafindan 68 kadar ayette bulunur.
148-Kur`an –i Kerim`de bulunan isaretler nelerdir?
-Surenin baslarinda bulunan;surenin adi, ayet sayisi ve nerede nazil oldugu yazili. Isaret.
-Hizb gülleri
-Med-Kasr isaretleri
-Vasl isareti.
-Kati`isareti
-Vasil nunu
-Secde isareti
-Secavendler
M=Lazim vakif;Muhakkak durulmasi gerekgini isarettir.T=Mutlak vakif;Durulmasi evladir.C=Caiz vakif;Hem gecmek hem de durmak caizdir.Fakat durmak caizdir.Z=Mücevvez vakif;Durmak caiz olmakla beraber, gecmek evladir.SAD=Murahhas vakif;Zaruret halinde durulur.LAMELIF=(La vakif);Durmak gerektigine isaret.AYN=(Ayn vakfi);Ruku alameti olup;namazda Kur`an okurken burada ruku yapmanin uygun oldugu isaret eder.

6-Al-i Nebevi eygamberimizin , müslüman olan akrabalari.

181-Medine:Medine`nin asil ismi Yesrib`dir. Hz.Peygamberimiz oraya hicretinden sonra Medinet`ün-Nebi adini almis ve tarihten itibaren Medine namiyla anilmaktadir.Peygamberimiz Medine`ye hicretten sonra Haris b. Numan `in evlerindn ve arasindan bir kismini Resulullah` ahibe etti.Bu gayri menkulleri Resulullah da bazi Müslümanlara hudutlarini cizip Tapu ermani vererek hibe etmistir.Müslümanlarin güvenli alisveris ve ticaret yapmalari icin, Medine` de Ibn-i Ebi Zib`in evinden, Zeyd bin Sabit`in evine kadar olan alanda carsi, Ticaret Merkezi kurdu.
140-Medine Sözleşmesi:İslam devletinin ilk Anayasasi Medine sözlesmesidir.Medine Anayasasi, Enes b.Malik in evinde toplanarak müzakere edildi.Medine anayasasina;Medine vesikasi,Medine belgesi, Medine sözlesmesi ve Medineliler sözlesmesi olarak anılmaktadır.
182-Mekke Fethi:Mekke , hicri; Ramazan ayinin 17`sinde, miladi 630 yilinda fethedildi.Galibin magluplari affetme olayi olan Mekke`nin fethi.Mekke`nin fethinden sonra Kureys´in elebaslari Ebu Süfyan, Ebu Cehil`in oglu Ikrime ve daha sonra pek coklari müslüman oldular.Mekke fethedilince Rasulullah Kabe`nin anahtarlarini Osman bin Talha`ya verdi.Mekke`nin fethinden sonra Peygamberimiz 15 gün Mekke`de kaldi.Medine`ye dönerken Mekke`lilere Müslümanligi ögretmesi icin Mekke`de Muaz ibni Cebel(r.a)`da ögretici görevli olarak birakti.Ilk cevre korumasi Resulullah Mekke`yi fethettigi gün, halka yaptigi konusmada, Mekke sehrinde kann dökülmesi, hayvanlarin öldürülmesi,otlarin yolunmasi, agaclarin kesilmesinin yasak oldugunu bildirdi.
183-Mescid-i Dirar:Münafiklarin müminlere komplolar kurmak, hazirlamak ve bozgunculuk cikarmak amaciyla yaptiklari mescid
184-Mescid-i Nebi:Mescid-i Nebi`nin yeri Muaz bin Afra`nin himayesindeki Sehl ve Süheyl adindaki iki öksüze aitti.Mescid-i Nebi`de Peygamberimizin girip ciktigi kapiya“Bab-i Akika“ denir.Mescid-i Nebi`ye ilk defa minbere Hz.Osman perde asti.mescid-i Nebi`ye ilk defa 4 kösesine birer minareyi Ömer bin Abdulaziz yaptirmisti.1908 de 2. Abdulhamit Mescid-i Nebi`yi elektrikle aydinlatti.
185-Mevali:Araplarca, arap olamayan müslümanlara verilen isim.
186-Mihca:Bedir savasindaki ilk sehittir.
187-Mina.Hz.Peygamber ile Medineliler arasinda gerceklesen 1. ve 2.ci Akabe biatlarina sahne oldu.
188-Müellefe-i Kulub:Müslüman olmayip, kalpleri Islam`a isindirmak istenen kimselerdir.
189-Müseylemetü`l Kezzab:Yalanci Peygamberlerden biri olup Uhut`ta Hz.Hamza`yi sehit eden Vahsi öldürdü.
190-Muallakat-i seb`a. 7aski, 7 meshur kaside.İslamdan önce Arap şairlerinin Kabe duvarına asılan meşhur kasideleri.
191-Muhacir:Mekke`den Medine`ye göc eden müslümanlara denir.
192-Muhammed-ül Emin:Dogru sözlü v güvenilir manasina peygamberimizin lakabi.
193-Muksirun:En cok hadis rivayet eden sahabe vardir.Bunlara muksirun denir.1000 den fazla hadis rivayet eden 7 sahabeye verilen isimdir. Bunlar;Ebu Hureyre :5374,Abdullah bin Ömer ; 2630, Enes bin Malik;2286, Hz.Aise, 2210, Abdullah bin Abbas; 1660, Cabir b.Abdullah;1540, Ebu Said el-Hudri; 1170.
194-Muhadramun:Cahiliye ve Islam devrini idrak eden fakat Hz.Peygamberi mümin olarak göremeyen kimse.
195-Mu`ab b. Ümeyr:Bedir ve Uhud savaslarinda Peygamberimiz bayragi tasima görevini Mu`ab b. Ümeyr`e vermistir.
196-Mute savasi:H.8/M.629 yilinda yapildi.Öldürülen elcinin kanini yerde birakmamak icin yapilan bu savas3000 müslüman 100.000 kisilik düsmana karsi 33 kat daha fazla düsmanla verdigi büyük mücadeledir.Peygamberimiz sehitlerin ardindan aglamis ve ailelerini teselli etmistir.Müslüman Araplarin Bizanslilarla yaptiklari ilk savas Mute savasidir.Hz.peygamber devrinde,Islam elcilerini sehit edilmesi üzerine, Müslümanlar ile Hiristiyanlar(Rumlar) arasinda meydana gelen ilk savas.Tebük savasina,”Gasvetulurs” verilen ad.Gasvetulurs, zor manasina.Mute savasinda Zeyd bin Harise,cafer b.Ebi talip ve Abdullah b.Revaha birbiri ardinca sehit oldular.Mute savaşı,Müslümanlar ile Bizans arasında yapılan ilk muharebedir.
197-Malik b.Enes (ö.179/795):Maliki mezhebinin imami, büyük üctehid ve muhaddis.

198-Mariye(ö.16/637):Peygamberimizin esi, Ibrahimin`in annesi.

199-Meryem:Büyük peygamberlerden Hz.Isa`nin annesi.Davud(as) peygamberin soyundan gelen Imran`in kizidir.Islamiyet onu, Hz.Asiye, Hz.Hatice ve Hz.fatma ile birlikte 4 büyük kadindan biri olarak tanir.

200-Mescid-i Dirar:Münafiklarin müminlere komplolar kurmak, hazirlamak ve bozgunculuk cikarmak amaciyla yaptiklari mescid.

B)YAHUDİLİK’TE HİCRET: HZ. MUSA ve İSRAİLOĞULLARININ MISIRDAN ÇIKIŞLARI(Peygamber Kontrolünde Ümmet hicreti )
C)HIRİSTİYANLIK’TA HİCRET: HZ.İSA’NIN PEYGAMBERLİGİ VE DAVETİ:
D) İSLAMDA HİCRET VE MEDİNE
İslam’da hicret çok tabi, çok fıtri, ilahi inayet yüklü safhalarla dolu çok mübarek bir harekettir. İslam’da üç çeşit hicret şekli vardır:
1- Peygambersiz ümmet hicretleri (Habeşistan’a hicretler)
2- Ümmetsiz Peygamber hicreti (Efendimizin Taife hicret girişimi)
3- Peygamber kontrolünde hicret. (Medine’ye hicret )
Müslümanlar gizli ve küçük gruplar halinde Medine’ye hicret etmeye başladılar. Bütün Müslümanlar gizlice Mekke’yi terk edip hicret ediyorlardı. Sadece Hz. Ömer, alenen müşriklere meydan okuyarak ve hicretini ilan ederek hicret etti.
Bir gün Hz Ebu Bekir yeni bir durum olduğunu fark ederek Rasulullahtan yeni bir haber olup olmadığını sordu. O’da ” Yüce Allah Bana Mekke’den Medine’ye hicrete izin verdi.”buyurdu. Hz. Ali’yi çağırdı. O’na kendi yatağına yatmasını, korkmamasını, ayrıca Mekkelilerin kimseye güvenmeyip kendisine teslim ettiği emanetleri O’na tek tek vererek sabah kalktığında bu emanetleri sahiplerine vermesini istedi. Daha sonra Medine’ye dönmesïni söyledi.
Gizlice Çıkış ve Takip Peygamberimizin evi, çeşitli kabilelerden seçilen kiralık katiller tarafından kuşatılmıştı O, evde Hz.A1i ile konuştuktan sonra çıktı. Kaynaklar,0′ nun gece evinin kapısından çıkarak katiller arasından geçip gittiğini bildirmektedir. Evden çıktı. Yerden bir avuç toprak a1arak evi kuşatanların üzerine saçtı. Rasulullah evden ayrıldıktan sonra Hz Ebu Bekir’in evine gitti ve beraber yola çıktılar. Fakat müşrikler peşlerine takılarak onları takip etmeye başladılar. Efendimiz mağarada konakladılar. Onlar içeride saklanırken mağaranın ağzına örümcek ağ germişti. Böylesine zayıf bir engel bu kadar azgın bir düşmanı durdurmaya yetmişti.
Rasulullah’ın hicreti sekiz gün sürdü Rasulullah bir müddet Kuba`da kalmaya karar verdi. Kuran’da “Takva Mescidi” olarak geçen mescidi inşa ettiler Rasulullah on üç gün kadar Kuba’da ka1dıktan sonra Medine’ye hareket etti. Medine’ye vardığında herkes O’nu bekliyordu. Bütün halk kendi evlerinde misafir olmasını arzu ediyorlardı. Lakin devesi Kusva’nın çöktüğü yerde evinin yapılmasına karar verildi. Rasulullah Medine’ye ilk geldiği gün1erde O’nu evinde misafir eden Ebu Eyyub (ra) da şunları söylemekte idi.”Evim iki katlı idi. Üst katını Rasulullah’a vermek istedim fakat O “Ya Eyyub! Evin alt katında bulunmanız bize daha uygun olur” dedi. Alt katta oturdu. Biz üst katta bulunuyorduk. 0 sırada içinden su bulunan testimiz kırıldı. Rasulullah’ın üzerine damlayıp O’nu rahatsız etmesinden korkarak eşimle tek örtüneceğimiz yorganımızı suyun üzerine bastırdık.

MEDİNE’DE YAPILANLAR
A. Muhacir ve Ensar Arasında Kardeşlik Tesisi: Muhacirler, her şeylerini bırakıp geldikleri Medine’nin havasına da, adetlerine de, çalışma şartlarına da alışkın değillerdi.
Rasulullah, kırk beş muhacirle, kırk beş ensarı Malik b. Enes’in evinde topladı. Bunları birbirleriyle kardeş ilan etti. Bu kardeşlikle muhacirler, Medineli kardeşlerinin varlıklarına ortak oldukları gibi birbirlerine mirasçı da oluyorlardı. Miras hukuku Bedir Savaşı sonrasına kadar bu özelliğini korudu. Daha sonra bu hüküm Kur’an ayetleriyle değiştirildi.
B. Peygamber Mescidi’nin İnşası · Medine’de önceleri müminlerin topluca ibadet edecekleri bir mescitleri yoktu. Temeller kazıldı, kerpiçler hazırlandı ve yedi ay içinde taş temel üzerine kerpiç duvarlar örülerek üzeri hurma ağaçlarıyla örtüldü. Tabanı çakıl taşlarıyla doldurulduktan sonra kumla düzeltildi. Efendimiz bu mescidin inşasında bizzat kerpiç taşıyarak işçi gibi çalışmıştı.
Müslümalar için bir oda yapıldı. Burada kalan müslümanlara “Ashab-ı Suffa” adı verildi, Medine Mescidi, Kuba’da yapılan mescitten sonra yapılan ikinci mescittir.
C.Medine Sözleşmesi: Hicretin nihayetiyle birlikte de sosyal şartlar, onu hızla devletleşmeye yöneltiyordu. Müslamanlar tam anlamıyla birbiriyle kaynaşmış, sosyal hayat tam istikrara kavuşmamıştı. Evs ve Hazreç kabileleri topluca müslüman olmuşlardı, ancak bu topluca Müslümanlık yeni sorunları da beraberinde getirmişti.

PEYGAMBERLERİN ÇOCUKLUK HİCRETLERİ
-Hz. İbrahim’in çocukluk Hicreti: Hz. İbrahim Nemrut b.Kenan zamanında doğdu. Nemrutun birçok kâhinleri, müneccimleri vardı. Onlar Nemrud’a bir çocuk doğacak ve senin dinini değiştirecek. Mülkün son bulacak. O sene doğan çocukların öldürülmesi emredildi. Anası Hz. İbrahim’i doğurdu ve babası O’nu bir mağaraya gizledi.
-Hz. İsmail’in Çocukluk Hicreti: Hz. İbrahim Hacer’le evlenip Hz. İsmail doğduktan sonra, emzirmekte olduğu bu oğlu ile beraber Sara’nın taarruzundan korunmak için Şam’dan çıkıp Mekke’ye geldi. Hacer’le Hz. İsmail’i Mescid-i Haram’ın bulunduğu yerin ve mescidin yüksek bir mahallindeki Zemzem kuyusunun yukarısında büyük bir ağacın yanına bıraktı.
-Hz. Yusuf’un Çocukluk Hicreti· Hz. Yusuf’un çocukluk hicreti Kur’an-ı Kerim’de anlatılır. Kardeşleri Hz. Yusuf’u ve Bünyamin’i kıskanmaktadırlar. Yusuf’u uzak bir yere götürüp öldürmeye karar verirler. Babalarından zorla izin aldıktan sonra uzak bir yere gittiler. Hz. Yusuf’u bir kuyuya attılar. Bir kervan Yusuf’u kuyudan çıkarıp satmak üzere Mısır’a götürdüler.0rada Mısır Emiri’ne satıldı.
-Hz. Musa’nın Çocukluk Hicreti: Hz. Musa’nın doğumu Hz. İbrahim’e benzer. Doğacağı kâhinler tarafından Firavun’a bildirilir. Hz. Musa ölümden kurtulur. Annesi O’nu bir sepete koyarak Nil’e bırakır ve Hz. Musa Firavunun sarayına gider. Firavun tarafından büyütülür.
-Hz. Muhammed sav ‘in çocukluk Hicreti: Mekke’de bir adet vardı. Doğan çocuklar başka bir anneye emzirilmek üzere veriliyordu. Peygamber Efendimizi emziren Halime anamız ise o yıl kıtlık olduğu için emzirecek çocuk arıyordu. Bir kervanla Mekke’ye geldi. Yeni doğan oğlu Abdullah, zayıf merkebi ve süt vermeyen devesiyle diğerlerinden geride kalmıştı. Mekke’ye geç girmişlerdi. Herkes iyi, varlıklı ailelerin çocuklarını almış; Efendimizi, yetimdir bize birey veremezler diye kimse almaya yanaşmamıştı.Halime almayı kabul etti. Efendimizi yanlarına aldıktan sonra evleri bereketlenmişti. Hz. Muhammed (sav)’i alarak Mekke’den ayrıldı. Böylelikle Efendimiz hicret etmiş oluyordu.(Kaynak:İlahi Dinler de Hicret)

Büreyde-den nakledilen rivayette ise bunun Ümmü Mihcen isimli
bîr hanım olduğu, mezarlıkta Hz. Ebû Bekir ve bazı sahabe ile birlikte
dolaşırken yeni bir mezar gördüğü, o mezarın kime âit olduğunu sorup
öğrenince de cemaatle kabre doğru cenaze namazı kıldırdığı nakledilir.
Rûyânî, Müsned, 1/80, H.no:43; Beyhakî, es-Sünenü’t-kübrâ, IV/48.

-EİMME-İ SİTTE:Kütübü sitte yazarları meşhur isimleriyle şunlardır: Buhârî (ö. 256 / 869), Müslim (ö. 216 / 831), Ebû Dâvûd (ö. 275 / 888), Nesâî (ö. 303 / 915), Tirmizî (ö. 279 / 892) ve İbn Mâce (ö. 273 / 886).
-FEVÂTİHU’S-SÜVER:Sûrelerin başlangıçları demektir. “El-hamdü’lillah” (her türlü övgü Allah’a aittir) ve “Sübhânellah” (Allah’ı noksan sıfatlardan tenzih ederim) gibi 14 sûre Allah’ı övme ile; 29 sûre “sâd” ve “nûn” gibi hece harfi ile; 11 sûre, “yâ eyyühâ’nnâsü” (ey insanlar!) gibi nida ile; “kad eflaha’l-mü’minûn” (mü’minler kurtuluşa ermiştir) gibi 21 sûre haber cümlesiyle; “ve’l-asri” (asra andolsun) gibi 17 sûre yeminle; “izâcâe nasrullahi” (Allah’ın yardımı geldiği zaman) gibi 7 sûre şart cümlesiyle; “kulhüvallâhü ehad” (de ki Allah tektir) gibi 6 sûre emir ile; “‘amme yetesâelûn” (neden soruyorlar) gibi 6 sûre soru ile, “tebbet yedâ ebî leheb” (Ebû Leheb’in eli kurusun) gibi 3 sûre dilek ile ve Kureyş sûresi illet bildirme ile başlamaktadır.
-GARİBÜL-HADİS: Hadislerdeki, anlaşılması zor olan ve ancak sahanın uzmanları tarafından anlaşılabilen kelimelere “garîbu’l-hadis” dendiği gibi, garîbu’l-hadis’i konu edinen hadis bilim dalı da aynı terimle isimlendirilmiştir.
-GARİBÜL-KURAN:Garîb üstü kapalı ve zor anlaşılan söz, yabancı demektir. Terkip olarak “garîbü’l-Kur’ân”, Kur’ân’ın zor anlaşılan kelimeleri anlamına gelir. Kelimelerin zor anlaşılması; ya anlamının kapalı ya da şâz ve yabancı oluşundan kaynaklanır.
-İNZAL VE TENZİL:Kur’ân’ın M. 610 yılında Ramazan ayında Kadir gecesinde toptan dünya semasına, Beytü’l-İzze’ye indirilmesine inzâl, parça parça âyetler hâlinde vahiy yolu ile Hz. Muhammed (a.s.)’e indirilmesine ise tenzîl denir.
KADERİYYE:Mabed el-Cüheynî ve Gaylân el-Dımeşkî’nin, insana hiçbir güç ve irade hakkı tanımayan Cebriyye mezhebine karşı bir tepki olarak kurmuş oldukları itikadî bir mezhebin adıdır. Bu mezhebin temel görüşü, insanın fiillerinde tamamen özgür olması şeklinde özetlenebilir. Buna göre kişi, istediğini yapar, hatta Rabb’inin murad etmediği şeye bile kadirdir
-KÜTÜB-Ü TİSA:Kütüb-i Sitte’ye üç eser ilavesiyle anılan meşhur dokuz hadis mecmuasına verilen isimdir. İlave edilen eserler; Dârimî (ö. 255/868)’nin es-Sünen’i, İmam Mâlik (ö. 179/795)’in Muvatta’ı, Ahmed ibn Hanbel (ö. 241/855)’in el-Müsnedi’dir.
-LAHİK: Sözlükte “birinin ardından yetişmek, tâbi olmak; birinci meyveden sonra gelen ikinci meyve” gibi anlamlara gelen lâhik, namaza imam ile başlayıp, namaz esnasında başına gelen bir durum sebebiyle namaza ara vermek zorunda kalan ve bu sebeple namazın bir kısmını imam ile birlikte kılamayan kimse demektir.
-NASRANİ:Hz. İsâ’nın doğduğu yer olan Nasira’ya mensubiyet veya yardım anlamındaki nusret kelimesinden türemiş bir kavramdır. Hristiyan veya yardımcı demektir. Çoğulu “Nasârâ”dır. Bu kavram Kur’ân’da tekil olarak bir yerde geçmektedir. “İbrahim, ne Yahûdî, ne de nasrani (Hristiyan) idi; fakat o, Allah’ı bir tanıyan dosdoğru bir Müslüman idi; müşriklerden de değildi.” (Âl-i İmrân, 3/67) Çoğulu olan “Nasâra” ise Hz. İsâ’ya inananların adı olarak on dört ayrı yerde geçmektedir.
VÜCUH –NEZAİR: Vücûh, çeşitli anlamlarda kullanılan müşterek (çok anlamlı) lafızlara; nezâir ise, bir çok kelimenin aynı anlamda kullanılmasına denir. Sâlat kelimesinin Kur’ân’da beş vakit namaz (Bakara, 2/3), ikindi namazı (Mâide, 5/106), Cuma namazı (Cum’a, 62/9), cenaze namazı (Tevbe, 9/84), dua (Tevbe, 9/103), din (Hûd, 11/87), kırâat (İsrâ, 17/110), rahmet ve istiğfar (Ahzâb, 33/56), namaz kılınacak yer (Hac, 22/40) anlamlarında kullanılması vücûha; sakar, nâr, hutame, cahim, hâviye, saîr kelimelerinin cehennemi ifade etmek için kullanılması ise nezâire örnektir.
-ZELLETÜL-KARİ:Okuyucunun sürçmesi ve yanılması anlamına gelen zelletü’l-kârî, dinî bir kavram olarak, namazda kıraatte yanılmayı ifade eder. Buna lahn da denir.
-ASHAB: Hz.Peygamber’i gören ve onunla sohbet eden müslümanlardır. Tekili; sahabi
-ECEL:Allah’ın takdir ettiği ömrün sona erdiği andır.
-HADİS: Hz.Peygamberin sözleri veya O’nun fiil ve onaylarının sözle ifadesi
-HAŞR: Canlıların yeniden diriltilerek mahşerde, hesap için toplanması
İSRA:Peygamberimiz Hz.Muhammed (s.a.v.)’in bir gece Allah tarafından Mekke’deki Mescid-i Haram’dan Kudüs’teki Mescid-i Aksa’ya götürülmesidir.
-TENZİL:Kur’ân’ın Hz. Cebrail vasıtasıyla Hz. Peygamber (Sallallâhu aleyhi ve sellem) ‘e indirildiği safhaya da tenzil denir.
-TERESSÜL-İRSAL:Ezan okunurken her cümle arasında biraz bekleme yapılır ve ikinci cümlelerde ses biraz daha yükseltilir.Bana teressül veya İrsal denir.Kamette ise ,duraklama yapılmaksızın seri olarak okunur.Buna da Haedr denir.
-TERTİL:Kur’an’ı ağır ağır, kelime ve harflerin hakkını vererek güzelce okuma.
TERVİHA:Teravih namazının her dört rekatı sonunda bir mikdar oturup istirahat edildiği için bu dört rekata bir “Terviha” denilmiştir.
-TIVAL-I MUFASSAL: “Hücurat” sûresinden “Burüc” sûresinin sonuna kadar olan sûreler Tıval-ı Mufassal’dır
-ULÜ`L AZM (Ulu Peygamberler):Hz.Nuh.Hz.İbrahim, Hz.Musa, Hz.İsa, Hz.Muhammed Mustafa (sas).
ULUMU’L-KUR’AN :Cem’ul-Kur’ân, Esbabu’n-Nüzûl, Mekki ve’1-Medenî, el-Muhkem ve’l-müteşâbih, en-Nâsih ve’1-mensuh vb. gibi Kur’ân-ı Kerîm’le doğrudan irtibatı olan konuları inceleyen ilim. Başka bir ifadeyle; Kur’ân’a hizmet eden veya Kur’an’a dayanan ilimlere ulûmu’1-Kur’ân denir
-UMRETÜ`L KAZA:Hudeybiye antlasmasi geregi Hz.Peygamberin ashabi ile yerine getirdigi umre.7 Zilkade/629 mart.
-ÜSTÜVANETÜ`L-VUFUD:Hz.PeygamberinMescid-i Nebi`de elcileri kabul ettigi yer(Heyetler sutunu).
-VAHY:Vahy; İlham etmek, bildirmek, süratle işaret etmek, gizlice ihbar etmek, bir şeyi gerek uyanık iken ve gerek uyku hâlinde kalbe atmak demektir.
-VAHİY KÂTİPLERİ :Rasûlüllah (s.a.s)’e vahyedilen âyetleri yazanlar, kaydedenler.
-VAKF VE İBTİDA:Durmak anlamına gelen vakf, okumaya tekrar başlamak niyetiyle nefes alacak kadar bir süre için sesi kesmekten ibarettir. Başlama anlamına gelen İbtida ise, ilk defa okumaya başlamak veya vakftan sonra tekrar başlamak demektir.
-VÜCUH VE’N-NEZAİR :Kur’ân-i Kerîm’de bir lafzın bir kaç mânâda kullanılmasına “vucûh” denir. Birden fazla kelimenin aynı mânâda kullanılmasına da “nezâir” denir
YALANCI PEYGAMBERLER:Tuleyha b.Huveylid, Malik b. Nüveyre,Seccah(bir kadin müslüman oldu),Müseylimetü`l-Kezzab.
-ZEBUR:Sözlükte, kitap manasına gelir.Zebur , Davud Aleyhisselama gönderilmiştir.Zebura, Mizmarlar da denir.
-ZEHREVAN:Bakara ve Âli îmrân sûrelerine verilen isimdir.
-TUVALU’L MUFASSAL,Bakara-Ali İmran-Nisa-Maide-En’am-A’raf-Enfal sureleri;
-SEB’UL TIVAL(Yedi Uzun Sure)